امروز، یک روز معمولی برای تمام همکلاسیهای او است؛ اما او تنها و کنج حیاط دبیرستان نشسته و خاطراتش را مرور میکند:«اینکه سال نهم برای انتخاب رشته، علایق خودش را در نظر نگرفت، اینکه با فشار خانواده یک تصمیم عجولانه گرفت، اینکه چون اکثر دوستانش به این رشته میآمدند او هم این کار را کرد و… ».
ذهن او حالا، سرشار از تردید و شک است. نمیداند آیا راهی که آمده اشتباه است؟ آیا با وجود اینکه میداند این راه برای او ساخته نشده، باید به امید آینده آن را تا انتها ادامه دهد؟ یا اینکه به تغییر رشته فکر کند؟ اصلا فرایند تغییر رشته چه مراحل و قوانینی دارد؟ آرزو میکرد ای کاش کسی بود که پاسخ تمام سوالات بزرگش را داشته باشد… .
افکار بالا، عمده سوالهای ذهنی دانشآموزانی است که در طول تحصیل در متوسطهی دوم، احساس میکنند راه اشتباهی را آمدهاند و در پایهی نهم انتخاب رشتهی درستی نداشتهاند. اگر این مقاله را میخوانید، احتمال دارد شما نیز درگیر این نوع سوالات باشید.
این مقاله، صد و چهارمین مطلب از سری مطالب ماز درباره «مطالعه» است.
- شروع از اولین مقاله: با رعایت این ۳ اصل، مطالعه ات را باکیفیت کن.
- مقاله بعدی: مدرسه تیزهوشان بهتره یا نمونه دولتی؟
در این مقاله، ماز پاسخ تمام پرسشهای شما در مورد تغییر رشته در متوسطهی دوم را میدهد. پس حتما تا انتهای این مطلب، با ما بمانید.
تغییر رشته برای چه کسانی خوب است؟
معمولا دانشآموزانی که در پایهی دهم یا یازدهم، به تغییر رشته فکر میکنند، به دو دسته تقسیم میشوند.
الف- دستهی اول
آن دسته از دانشآموزان هستند که به دلیل ضعف یا اشکال در یک یا چند درس این احساس را میکنند. به خصوص در پایهی دهم که مقطع عوض میشود، بسیاری از دانشآموزان شوک اولیه تغییر مقطع را با افت موقت تحصیلی تجربه میکنند.
در این موارد، مشکل ممکن است رشته نباشد. این دسته از دانشآموزان، ابتدا بهتر است با مشاور مدرسه صحبت کنند تا بهترین راهنمایی را بگیرند. در بسیاری از موارد این چنینی، با جبران افت تحصیلی مشکل دانشآموز هم حل میشود.
برای بررسی تاثیر مشاور تحصیلی در انتخاب درست و رسیدن به موفقیت مقاله نقش مشاوره تحصیلی در موفقیت را مطالعه نمایید.
ب- دستهی دوم
افرادی هستند که به هر دلیلی، علاقه و استعدادشان را در نظر نگرفته و با فشار خانواده یا دوستان، انتخاب اشتباهی کردهاند. یا ممکن است که با تصور خاصی، یک رشته را انتخاب کرده باشند و بعد که وارد گود شدهاند، متوجه شوند که آن دروس مطابق تصوراتشان نبوده است. اگر شما در این دسته قرار میگیرید، احتمالا نیاز به تغییر رشته دارید.
برای آشنایی با رشتههای مختلف پیشنهاد میکنیم مقاله آشنایی با رشتههای مختلف را مطالعه تا با آگهی بهتری در مسیر انتخاب رشته قدم بردارید. برای آشنایی با رشته ریاضی، رشته تجربی و رشته انسانی به مقاله آن سر بزنید.
در ادامهی این مطلب، گام به گام مراحل مورد نیاز برای تغییر رشته در متوسطه دوم را توضیح میدهیم.
تغییر رشته در چه پایهای امکانپذیر است؟
امکان تغییر رشته در شاخههای نظری و فنی متوسطه دوم (علوم تجربی، ریاضی فیزیک، ادبیات و علوم انسانی، علوم و معارف اسلامی، فنی و حرفهای، کار و دانش) در دو پایه وجود دارد:
- دهم به یازدهم
- یازدهم به دوازدهم
مراحل هر کدام را در ادامه میبینید.
تغییر رشته از پایه دهم به یازدهم
اگر پایه دهم هستید و به تغییر رشته فکر میکنید، باید حداقل تا دو هفته قبل از امتحانات نهایی خرداد تصمیم نهایی خود را بگیرید و مراحل زیر را دنبال کنید:
- فرم “تغییر رشته دبیرستان شماره الف” را از مدیر مدرسه دریافت کنید. همچنین میتوانید خودتان این فرم را از سایت سناد دریافت کنید.
- در این فرم، باید اطلاعات مربوط به رشتهی تحصیلی حال حاضر، رشتهای که در آینده میخواهید بروید و دلایلتان برای تغییر رشته را بنویسید. این فرم باید توسط شما و والدینتان امضا و تایید شود.
- فرم پر شده را به مشاور یا مدیر مدرسه تحویل دهید تا آنها هم تایید کنند. بعد از تایید، فرم به اداره آموزش و پرورش منطقه ارسال میشود تا در انتظار تایید قرار بگیرد.
- بعد از تایید در اداره آموزش و پرورش، شما باید در امتحانات تغییر رشته در خرداد یا شهریور شرکت کنید و در آنها نمرهی قبولی بگیرید. این امتحانات، فقط شامل دروس اختصاصی رشتهی مقصد میشود و دروس عمومی مشابه را در صورتی که قبلا پاس کرده باشید، نیازی نیست دوباره امتحان بدهید.
در جدول زیر، لیست کامل دروس امتحانات تغییر رشته دهم به یازدهم برای هر رشته به صورت جداگانه و کامل آمده است:
| ردیف | عنوان رشته | عناوین دروس تغییر رشته دهم به یازدهم |
| ۱ | ریاضی فیزیک | ریاضی ۱، هندسه ۱، فیزیک ۱، شیمی ۱ |
| ۲ | علوم تجربی | ریاضی ۱، فیزیک ۱، شیمی ۱، زیست شناسی ۱ |
| ۳ | ادبیات و علوم انسانی | علوم و فنون ادبی ۱، جامعه شناسی ۱، اقتصاد و منطق |
| ۴ | علوم و معارف اسلامی | تاریخ ۱ (تخصصی رشته) ، عربی ۱ (تخصصی رشته)، اصول و عقاید ۱ (تخصصی رشته)، علوم و معارف قرآنی ۱ (تخصصی رشته) |
| ۵ | شاخه فنی و حرفه ای | شرکت در آزمون تمامی دروس اختصاصی، دروس شایستگی فنی و غیر فنی رشته مورد نظر خود شرکت و نمره قبولی را کسب کند. |
| ۶ | شاخه کار و دانش | شرکت در آزمون تمامی دروس اختصاصی، دروس شایستگی غیر فنی رشته مورد نظر خود شرکت و تا پایان سال یازدهم فرصت دارد که دروس شایستگی فنی ( استاندارها) را گذرانده و نمره قبولی کسب کند. |
تغییر رشته از پایه یازدهم به دوازدهم
این فرایند اندکی پیچیدهتر است. مراحل قدم به قدم آن به شرح زیر است:
- فرم “تغییر رشته دبیرستان شماره الف” را از مدیر مدرسه دریافت کنید. همچنین میتوانید خودتان این فرم را از سایت سناد دریافت کنید.
- اطلاعات خواسته شده در فرم را پر کنید و پس از تایید والدین، به تایید مدیر واحد آموزشیتان برسانید.
- مدیر مدرسه درخواست شما را به اداره آموزش و پرورش شهرستان ارسال میکند تا در آنجا مورد تایید کمیسیون خاص اداره قرار گیرد.
- در ادامه کمیسیون خاص اداره آموزش و پرورش منطقه و ناحیه محل تحصیل هم به ترتیب باید با درخواستتان موافقت کنند.
- در ادامه، شما به آزمونهای تغییر رشته معرفی میشوید و در صورتی که در خردادماه یا شهریورماه بتوانید نمرهی قبولی در آنها کسب کنید، از سال آینده میتوانید در رشتهی جدید تحصیل کنید.
لیست کامل دروس امتحانات تغییر رشته یازدهم به دوازدهم برای هر رشته به صورت جداگانه و کامل آمده است:
| ردیف | عنوان رشته | عناوین دروس تغییر رشته یازدهم به دوازدهم |
| ۱ | رشته ریاضی | حسابان ۱، شیمی ۲، فیزیک ۲، هندسه ۲ |
| ۲ | رشته تجربی | ریاضی ۲، شیمی ۲، فیزیک ۲، زیستشناسی ۲ |
| ۳ | رشته انسانی | علوم و فنون ادبی ۲، جامعهشناسی ۲، عربی ۲ تخصصی انسانی، فلسفه ۲ |
| ۴ | رشته علوم و معارف اسلامی | علوم و معارف قرآنی ۲، اصول و عقاید ۲، عربی ۲ تخصصی رشته، تاریخ ۲ تخصصی رشته |
تطبیق دروس بعد از تغییر رشته
در هر رشتهای که مشغول به تحصیل باشید، یکسری دورس عمومی را پاس میکنید. بسیاری از این دروس، بین تمام رشتهها مشترک هستند. بنابراین اگر گذشته این دروس را گذرانده و در امتحان آن قبول شدهاید، هنگام تغییر رشته نیازی به شرکت در امتحان این دروس ندارید. به عبارت دیگر، این دروس “تطبیق” میخورند.
چگونه موفقیت خودمان بعد از تغییر رشته را افزایش دهیم؟
بعد از ورود به رشتهی جدید و دلخواهتان، تازه وارد گود اصلی رقابتتان شدهاید. پس باید برای تمام روزهای باقیمانده تا روز کنکور، برنامهریزی داشته باشید. یک تصمیم میتواند شما را به اوج موفقیت برساند و یا برعکس، آرزوهایتان را نابود کند.
اشتراک الماس ماز همواره در این مسیر مهم از ابتدا تا روز کنکور در کنار دانشآموزان است. الماس کاملترین پکیج کنکوری در ایران است که شامل تمامی منابع مورد نیاز یک کنکوری است؛ از آزمونهای دورهای منظم و کلاسهای کمکآموزشی تخصصی گرفته تا پکیجهای ریز و درشت جمعبندی و حتی نکات مشاورهای.
نقطه قوت جذاب الماس، قیمت مقرونبهصرفهی آن است؛ چرا که با تهیهی آن شما میتوانید تنها با پرداخت یکبار هزینه، فرزند کنکوریتان را تا روز کنکور از هرگونه منبع بینیاز کنید.
اشتراک الماس اولین و آخرین خرید کنکورت است!
اشتراک الماس شامل کلاسهای مناسب نهایی و کنکور و آزمونهای تستی حضوری و آزمون تشریحی و دوره دوپینگ و … .
نتیجهگیری
انتخاب رشته، یکی از صدها انتخاب مهمی است که در زندگیتان باید بکنید پس باید با نهایت دقت و تامل این کار را انجام دهید. اما اگر اشتباه هم کردید، بدانید همیشه فرصت برگشت و اصلاح راه هست! به قول معروف، جلوی ضرر را هر وقت بگیری، منفعت است!
در این مقاله، راهنمای کاملی برای دانشآموزانی که تصمیم به تغییر رشته دارند، ارائه کردیم و تمامی اقدامات لازم را گام به گام، توضیح دادیم.
سوالات متداول
-خیر؛ تغییر رشته بازهی مخصوص به خودش را دارد. اگر قصد تغییر رشته دارید، باید تقاضای تغییر رشتهی خود را حداقل ۱۵ روز قبل از امتحانات خرداد یا شهریور به ادارهی آموزش و پرورش بدهید.
-خیر؛ به غیر از دروس عمومی که تطبیق میخوردند، آن دسته از دروس اختصاصی که بین رشتهی قبلی و جدید مشترک بودهاند هم نیازی به امتحان مجدد ندارند. برای مثال اگر شما قصد تغییر رشته از ریاضی به تجربی دهم به یازدهم را دارید، تنها کافیست که درس زیست شناسی۱ را امتحان بدهید. زیرا دروس ریاضی ۱، فیزیک ۱ و شیمی ۱ بین ریاضی و تجربی مشترک و یکسان هستند.
-اگر در آزمونهای خرداد نمرهی قبولی نگیرید، در شهریورماه فرصت آزمون مجدد به شما داده میشود. اگر در شهریور قبول شوید، با خیال راحت از ترم جدید تحصیلی، به تحصیل در رشتهی جدید میپردازید.
-هر رشته متشکل از دروس عمومی و اختصاصی است و هر کدام از این دروس بسته به رشتهی مورد نظر، دارای اهیمت متفاوتی میباشند. معیار این اهمیت، ضرایب دروس امتحان نهایی است که به هر درس بر اساس اهمیت آن در محاسبه معدل نهایی دانشآموزان اختصاص داده میشود.
-بله؛ فرایندهای درخواست دادن برای این عمل نیز تا حد زیادی مشابه تغییر رشتهی درون شاخهای است. با این تفاوت که امکان این تغییر رشته فقط از دهم به یازدهم میسر است و همچنین امتحانات تغییر رشته برای رشتهی مقصد، اغلب تعداد بیشتری دارد.
